Son Güncelleme: Mart 23, 2026 – Türk Muhasebe

Geçici Vergi Hesaplama Örnekleri ile Uygulamalı Rehber

Geçici Vergi Uygulama Örnekleri (10 Detaylı Örnek) Geçici vergi uygulaması, gelir ve kurumlar vergisi mükelleflerinin yıl içinde elde ettikleri kazançlar üzerinden belirli dönemlerde vergi ödemelerini sağlayan bir vergi sistemidir. Bu sistemde mükellefler üçer aylık dönemler itibarıyla kazançlarını hesaplayarak geçici vergi beyannamesi vermektedir.

Geçici verginin doğru hesaplanabilmesi için;

• ticari karın doğru belirlenmesi
• kanunen kabul edilmeyen giderlerin tespit edilmesi
• vergi indirimlerinin doğru uygulanması

gerekmektedir.

Bu yazıda geçici vergi uygulamasını daha iyi anlayabilmek için 10 farklı senaryo üzerinden hesaplama örnekleri sunulmaktadır.

Örnek 1 – Küçük Ölçekli İşletme

Bir şahıs işletmesinin 1. geçici vergi dönemine ait mali bilgileri aşağıdaki gibidir.

Vergi Matrahı

400.000 + 20.000 – 10.000 = 410.000 TL

Gelir vergisi tarifesine göre hesaplanan geçici vergi bu matrah üzerinden belirlenir.

Örnek 2 – Orta Ölçekli Limited Şirket

Vergi Matrahı

1.200.000 + 100.000 – 50.000 = 1.250.000 TL

Geçici vergi oranı %25 ise:

Geçici Vergi = 312.500 TL

Örnek 3 – Büyük Ölçekli Şirket

Vergi Matrahı

5.000.000 + 400.000 – 300.000
= 5.100.000 TL

Geçici Vergi

5.100.000 × %25 = 1.275.000 TL

Örnek 4 – Zarar Eden İşletme

Bazı dönemlerde işletmeler zarar edebilir.

Matrah

-200.000 + 30.000 = -170.000 TL

Bu durumda vergi matrahı oluşmadığı için geçici vergi ödenmez.

Örnek 5 – KKEG İçeren İşletme

Matrah

900.000 + 150.000 – 20.000
= 1.030.000 TL

Geçici Vergi

1.030.000 × %25 = 257.500 TL

Örnek 6 – AR-GE İndirimi Olan İşletme

Matrah

2.000.000 – 300.000
= 1.700.000 TL

Geçici Vergi

1.700.000 × %25 = 425.000 TL

Örnek 7 – Bağış ve Yardım İçeren İşletme

Matrah

1.300.000 – 100.000
= 1.200.000 TL

Geçici Vergi

1.200.000 × %25 = 300.000 TL

Örnek 8 – Geçmiş Yıl Zararı Mahsubu

Matrah

1.600.000 – 400.000
= 1.200.000 TL

Geçici Vergi

1.200.000 × %25 = 300.000 TL

Örnek 9 – Yatırım İndirimi Uygulaması

Matrah

3.000.000 – 600.000
= 2.400.000 TL

Geçici Vergi

2.400.000 × %25 = 600.000 TL

Örnek 10 – Karmaşık Hesaplama Örneği

Matrah

4.000.000 + 300.000 – 200.000 – 100.000 – 500.000
= 3.500.000 TL

Geçici Vergi

3.500.000 × %25 = 875.000 TL

Geçici Vergi Örneklerinden Çıkarılabilecek Sonuçlar

Yukarıdaki uygulama örnekleri incelendiğinde geçici vergi hesaplamasında aşağıdaki unsurların önemli olduğu görülmektedir:

• ticari karın doğru belirlenmesi
• KKEG kalemlerinin doğru tespit edilmesi
• vergi indirimlerinin doğru uygulanması
• geçmiş yıl zararlarının doğru mahsup edilmesi

Bu unsurlar vergi matrahını doğrudan etkilediği için muhasebe uygulamalarında dikkatle analiz edilmelidir.

Uzman Yorumu

Uygulamada geçici vergi hesaplamasında yapılan en büyük hatalardan biri mali karın doğru hesaplanmamasıdır. Özellikle KKEG kalemlerinin gözden kaçırılması veya vergi indirimlerinin eksik uygulanması, vergi matrahının yanlış hesaplanmasına yol açabilmektedir.

Bu nedenle geçici vergi hesaplaması yapılırken dönemsel mali tabloların dikkatle analiz edilmesi ve vergi mevzuatının doğru uygulanması büyük önem taşımaktadır.

Sonuç

Geçici vergi uygulaması, işletmelerin yıl içinde elde ettikleri kazançların vergilendirilmesini sağlayan önemli bir vergi mekanizmasıdır.

Doğru hesaplanan geçici vergi hem işletmelerin vergi yükümlülüklerini doğru yerine getirmesini sağlar hem de vergi risklerinin azaltılmasına katkı sağlar.

Bu nedenle geçici vergi hesaplamasında ticari kar, mali kar, KKEG ve vergi indirimleri gibi unsurların doğru şekilde analiz edilmesi gerekmektedir.

Geçici Vergi Uygulama Örnekleri (10 Detaylı Örnek) Geçici Vergi Uygulama Örnekleri (10 Detaylı Örnek) Geçici Vergi Uygulama Örnekleri (10 Detaylı Örnek)

Geçici vergi uygulama örnekleri: küçük işletme, büyük şirket, zarar eden işletme ve KKEG içeren işletmeler için 10 detaylı geçici vergi hesaplama örneği.

GIB

SMMMO

TURMOB

IAASB